In de huidige tijd is het voor veel bedrijven en dus ook voor advocatenkantoren een grote uitdaging om juridische talenten aan te trekken die én een optimale performance leveren én daarnaast niet opgebrand raken terwijl ze daarmee druk doende zijn.
Na mijn studie Rechten dacht ik dat ik alles in huis had om het ver te schoppen. Als advocaat. De advocatuur was destijds namelijk het absolute summum voor mij. Al was het alleen maar omdat mijn vader mij daarin was voorgegaan. Na een intermezzo als docent aan de universiteit en jurist bij een uitvoeringsorganisatie voor rechtsbijstandverzekeringen was er een regionaal, middelgroot kantoor dat het met mij aandurfde. Ik zal nooit het moment vergeten dat ik in toga ten overstaan van de rechtbank Den Haag beloofde:
“ … getrouwheid aan de Koning, gehoorzaamheid aan de Grondwet, eerbied voor de rechterlijke autoriteiten, en dat ik geen zaak zal aanraden of verdedigen, die ik in gemoede niet gelove rechtvaardig te zijn.”
Wat was ik trots. Ik begon vol goede moed aan de beroepsopleiding. Ik leerde over Bestuursprocesrecht, Jaarrekeninglezen, Burgerlijk Procesrecht, Strafprocesrecht en Belastingrecht. Vakinhoudelijke kennis die onontbeerlijk is om het beroep van advocaat te kunnen uitoefenen. Maar veel interessanter vond ik twee andere boeken: Schrijfvaardigheid en Praktijkleer. Mondelinge en schriftelijke communicatie. Niet geheel toevallig de speerpunten van mijn huidige werk.
Na afronding van de beroepsopleiding mocht ik ook nog naar allerlei cursussen om permanente opleidingspunten te halen. Ik genoot met volle teugen. Voordat ik er erg in had, was mijn ‘ik ben advocaat maar eigenlijk nog net niet’-tijd om. Toen had ik geen excuus meer. Ik moest echt aan de bak. Eigen omzet genereren. Maar dat vond ik moeilijk. Hoe deed ik dat in hemelsnaam? Ik had Rechten gestudeerd en geen sales-gerelateerde opleiding genoten. Als ik al over commerciële vaardigheden beschikte dan waren die vaardigheden in mijn ogen in ieder geval zodanig beperkt ontwikkeld dat ze zeker niet toereikend waren om deze vaardigheden om te zetten in bijbehorend effectief gedrag.
Het kantoor waarvoor ik werkte, had diverse vaste cliënten maar die werden al ruimschoots bediend door de advocaat-medewerkers die een omzetregeling hadden en bepaalde bonussen gewend waren. Die gingen ze echt niet met mij delen. Dacht ik. Ik was dus op mezelf aangewezen. En ik kreeg er stress van. In plaats van deze momentopname van mijn eigen persoonlijkheid eens goed onder de loep te nemen en op waarde te schatten, ging ik - zoals het een goed rationalist (en advocaat) betaamt - steeds meer vermijdend gedrag vertonen. Ik durfde niet eerlijk te zeggen dat ik het niet zo goed wist. Ik moest immers nog advocaat-medewerker worden.
De werkzaamheden op kantoor vond ik lang niet allemaal even leuk maar mooi niet dat ik daar iets van zei. Met mijn hoge behoefte aan conformiteit deed ik wat ik moest doen en wat er van mij werd gevraagd.
Ik dacht dat ik daarbij enkel moest beschikken over:
1. De benodigde vakkennis. Een uitdaging binnen een algemene praktijk want eigenlijk moet je van alles wat weten en weet je altijd net niet genoeg, althans zo voelde het voor mij.
2. Bepaalde vaardigheden om deze vakkennis mondeling en schriftelijk te kunnen overbrengen op (potentiele) cliënten, wederpartijen en de rechterlijke macht.
Beide elementen sloten overigens wel naadloos aan bij competenties waarvan ik nu weet dat ze voortkomen uit mijn talenten. Maar daar was ik op dat moment helemaal niet mee bezig. Ik focuste veel liever op wat er niet lukte, wat ik (nog) niet kon. Ongemerkt legde ik de lat voor mijzelf zo hoog dat ik er onmogelijk bij kon. Het was nooit goed genoeg. Ik was nooit goed genoeg. Precies deze beperkende gedachten hebben er voor gezorgd dat ik uiteindelijk afscheid heb genomen van de advocatuur.
En dat terwijl er zoveel mooie momenten waren. De gesprekken met cliënten. Het schrijven van brieven aan de wederpartij. En hoewel ik de procedureperikelen (lees: mogelijke fatale termijnen, risico op fouten maken) zelf niet zo interessant vond, het schrijven van processtukken en pleiten ten overstaan van de rechter vond ik geweldig om te doen. Net als de zeldzame momenten dat we er in een goed gesprek met de wederpartij uitkwamen. Het waren deze kleine succesmomenten die mij lange tijd de energie gaven om door te gaan en niet op te geven. Net als de cursussen die ik regelmatig mocht geven. Waar ik kennis kon overdragen, was ik helemaal in mijn element. Pas veel later realiseerde ik mij dat ik op deze momenten volledig vanuit mijn talenten werkte.
In mijn tijd in de advocatuur was er niemand die mij vertelde wat mijn talenten waren, laat staan dat ik handvatten kreeg om mijn loopbaan gericht te sturen. Het inzicht in wat ik echt belangrijk vond, ontbrak. In de advocatuur heb je weinig mogelijkheden om zijstappen te maken. Als blijkt dat een bepaald rechtsgebied je toch niet ligt of je mist iets, is het voor ons rationele wezens lastig om dit toe te geven. Het is een beroep dat omgeven wordt door status, iets waarvan je - als je er eenmaal aan gewend bent - niet zo gemakkelijk afscheid neemt. We zijn gewend om door te gaan. Totdat we niet verder kunnen. En dat terwijl we vaak al eerder hebben gemerkt dat we iets anders willen. Alleen is het heel gemakkelijk om dat willen te negeren.
Iedereen heeft talenten. Het is alleen de vraag of die talenten wel worden gezien, laat staan of ze volledig tot hun recht komen. Meestal herkennen talenten namelijk hun eigen talenten niet. En dan heb ik het dus niet over het vergroten van vakkennis en vaardigheden. Begrijp mij niet verkeerd, zonder vakkennis en bepaalde vaardigheden kom je er niet. Maar hoe zit het met drijfveren en talenten? Welke intrinsieke behoefte heb je? En welke competenties kun je eigenlijk gemakkelijk ontwikkelen? Zonder interne druk, zodat je de externe druk veel beter kunt managen. Als je iets goed kan, betekent dat nog niet dat je vanuit je talenten werkt. Op kracht houd je dit een tijdje vol maar op de lange termijn ontstaat er een onoverkomelijk energielek. Daarom is het zo belangrijk om te onderzoeken wat je diep van binnen wilt. Wat jouw drijfveren en bijbehorende talenten zijn. Zodat je je van daaruit kunt gaan richten op de competenties die je je veel meer moeiteloos kunt ontwikkelen.
Als je na 7 jaar advocaat te zijn geweest officieel advocaat-stagiaires mag begeleiden als patroon moet je dit dan wel willen als je eigenlijk in essentie helemaal niet gedreven wordt door sociale empathie? Wat als je niet intrinsiek gemotiveerd wordt om erachter te komen wat de ander beweegt? En wat gebeurt er als je een lage behoefte hebt aan extraversie en er van je gevraagd wordt jezelf regelmatig te presenteren, al is het alleen maar tijdens de jurisprudentielunch? Past een procespraktijk eigenlijk wel bij je of kom je veel beter tot je recht in een adviespraktijk? Focussen op waar je goed in bent - je sterke punten - is vele malen effectiever dan focussen op iets waarvan je denkt dat je het moet kunnen (liefst direct) terwijl je niet eens weet of het in aanleg wel bij je past.
Voor talenten zijn hun talenten niet bijzonder en de bewustwording ervan ligt als een verborgen schat te wachten om herkend en erkend te worden. Om die onbewuste talenten bewust te maken, heb je eigenlijk altijd een ander nodig. Maar ja, als je gewend bent om alles alleen te doen, hoe vraag je dan om hulp?
Soms komt hulp uit onverwachte hoek. Hoe mooi is het dat ik nu steeds meer advocatenkantoren (al dan niet noodgedwongen) de route van talentgericht selecteren en ontwikkelen zie inslaan. Deze omslag vraagt om antwoorden op essentiële vragen. De meest in het oog springende vraag is: hoe zorg je er als juridisch vakinhoudelijk expert voor dat je je blijft ontwikkelen zodat je met volle energie kunt (gaan) doen wat in elke levens- en loopbaanfase helemaal bij je past? Dat vraagt om individueel afgestemde ontwikkeltrajecten gericht op wat er goed gaat en versterkt kan worden. Zicht hebben op je talenten betekent niet alleen dat je weet wat je gemakkelijk verder kunt ontwikkelen maar ook waar je omheen moet managen. En hoe mooi is het dat elk mens uniek is. Daar waar jij ergens omheen moet managen is er ongetwijfeld iemand anders die daar juist heel blij van wordt. En zo maak je vervolgens ook nog eens optimaal gebruik van elkaars talenten. Precies dat inzicht geeft de return on investment die nu nog regelmatig ver te zoeken is.
Het valt echt niet altijd mee om advocaat te zijn. Ik weet er alles van. In een wereld waarin conflicten aan de orde van de dag zijn, is het misschien wel de grootste uitdaging om je eigen innerlijke conflicten de aandacht te geven die ze verdienen. Het beroep van advocaat is waanzinnig interessant en heel erg nodig. Het is daarnaast ook een ingewikkeld beroep, zeker waar het gaat om het ontwikkelen c.q. behouden van jouw eigen identiteit terwijl je dit beroep uitoefent. Maar het is juist deze unieke identiteit die jou onderscheidend maakt.
Door mijn eigen rooskleurige maar ook minder rooskleurige ervaringen in de advocatuur te onderzoeken, heb ik mijn eigen identiteit zodanig kunnen ontwikkelen dat ik inmiddels helemaal op mijn plek zit. Ik ben ervan overtuigd dat als ik destijds volledig zicht had gehad op mijn talenten en gemakkelijk te ontwikkelen competenties ik veel meer tot mijn recht was gekomen. En dat is precies wat ik alle talentvolle advocaten gun die vandaag de dag worstelen met de balans tussen wat de omgeving verlangt en het behoud c.q. de ontwikkeling van zichzelf als individu en professional.
Ben je advocaat en geïnteresseerd in hoe je jouw talenten zodanig kunt inzetten dat ze in jouw omgeving helemaal tot hun recht komen? Laat je naam en e-mail adres achter op het contactformulier. Dan voorzie ik je graag van tips en inspiratie over wat je kunt doen om jouw talenten blijvend te onderzoeken en te ontwikkelen. Helemaal vanuit jezelf. Zodat je van binnen naar buiten kunt gaan werken in plaats van andersom. Het is mijn missie om werk te maken van jouw werk. Wat jij te doen hebt. Samen halen we alles eruit wat erin zit. Work on your Job. Make your Job Work.
Wie ben jij? Vertel het mij.
Tot gauw!
Mon, 24 September