Benieuwd naar mijn ervaringen? Weten waarover ik mij dagelijks verwonder? Mijn blogs en nieuwsartikelen zijn bedoeld als inspiratiebron voor het versterken van de arbeidrelatie vanuit een focus op talentontwikkeling

'Up or Out'​ of 'Grow and Go'​?

In mijn tijd in de advocatuur was er niemand die mij vertelde wat mijn talenten waren en hoe ik ze verder zou kunnen ontwikkelen. Ook kreeg ik geen handvatten om mijn loopbaan gericht te sturen. Wat ik wel wist, was dat ik iets moest kunnen. Wat dat precies was, stond in algemene termen beschreven in de vacaturetekst voor de functie van advocaat-stagiaire waarop ik solliciteerde. Na een check op het gevraagde rechtsgebied ging ik er vanuit dat ik aan de functieomschrijving voldeed of in ieder geval zou kunnen voldoen. Ik had immers Rechten gestudeerd en was niet met alleen maar matige zesjes afgestudeerd. Nog steeds één van de belangrijkste criteria waarop wordt geselecteerd.

Naast de vereiste Beroepsopleiding voor Advocaten (BA) en de te behalen overige opleidingspunten had ik geen idee wat er vervolgens van mij werd verwacht om goed te kunnen functioneren dan wel wat mijn opties waren qua verdere ontwikkeling. Ja, ik wist dat ik vooral mijn kennis verder moest verdiepen. Om nog meer te weten. En dé expert te worden waarop mijn cliënten ongetwijfeld zaten te wachten. Maar daar hield het wel zo'n beetje mee op.

Er was weliswaar destijds ook al het vrijblijvend door de Nederlandse Orde van Advocaten ter beschikking gestelde portfolio waarin evaluatieformulieren en modellen voor voortgangsgesprekken waren opgenomen. Dit portfolio zou het mogelijk moeten maken voor patroons om de begeleiding van de advocaat-stagiaire te structureren. Het daarin opgenomen competentieprofiel Advocatuur zou daarnaast inzicht moeten verschaffen in de (te ontwikkelen) eigenschappen en bekwaamheden.

De advocaten die ik heb bevraagd, zijn zich niet bewust van het bestaan van een competentieprofiel Advocatuur. Laat staan dat ze weten wat er in staat. Misschien komt dit ook wel omdat dit profiel alleen te vinden is in het hiervoor genoemde portfolio en na de stageperiode in vergetelheid raakt. Het document is -voor zover ik heb kunnen beoordelen - ook niet rechtstreeks te raadplegen via de website van de landelijke Orde. Ook vertoont het laatst bekende profiel opvallend veel overeenkomsten met het profiel dat ik heb aangetroffen in mijn portfolio uit 2004. Voor de snelle rekenaars onder ons: dat is 14 jaar geleden. Alleen om die reden al is het profiel aan herziening toe.

Een snelle scan van het huidige profiel leert dat een aantal competenties elkaar overlappen. En een aantal andere, met het oog op de toekomst, cruciale competenties ontbreken. In het licht van de BA2020 wordt dit profiel -als het goed is- ook kritisch bekeken. Dan zou op zijn minst de vraag moeten worden gesteld of er wel één profiel bestaat. Er moet zonder twijfel een set basiscompetenties bestaan maar daarnaast kunnen er specifieke kantoor-, praktijk- en rol afhankelijke competenties nodig zijn waarvan het maar de vraag is of die aansluiten bij jouw drijfveren en talenten. Door dit te onderzoeken voordat je er aan begint, onderscheidt je je niet alleen als toekomstig advocaat-stagiaire maar ook als advocaat-medewerker, patroon en partner.

Om mij heen zie ik competentieprofielen steeds meer veranderen omdat de huidige tijd dit vraagt. Zo (nog) niet of slechts mondjesmaat in de advocatuur. Er zijn zeker kantoren die hun werving & selectiebeleid, inclusief aansprekende vacatureteksten, op orde hebben maar er zijn nog genoeg kantoren die dit kunnen versterken. En dit is cruciaal met het oog op de toekomst waarin van iedereen wordt gevraagd om zichzelf te onderscheiden. Waarbij de vraag: waar ben je van? vooral en in de eerste plaats door het kantoor zelf mag worden beantwoord. Zodat een (gevorderd) advocaat-stagiaire of advocaat-medewerker écht weet waar hij of zij aan begint en wordt uitgenodigd om deze vraag ook voor zichzelf te beantwoorden. Zodat er een match ontstaat die toekomstbestendig is. Daarvoor is dan ook nog nodig dat de verwachtingen in overeenstemming zijn met de praktijk.

Want hoe zonde is het om als kantoor duizenden euro's te investeren in de BA en de permanente opleiding om vervolgens te moeten constateren dat een kantoorgenoot wegens onvoldoende carrièreperspectieven de keuze maakt om te vertrekken? Of om vervolgens geconfronteerd te worden met een toenemend aantal gevallen van burn out? Want wat denk je van de tijd (regelmatig buiten 'kantoortijden') en energie die je als advocaat steekt in je carrière om vervolgens niet te weten waarvoor je het doet. Of als dat wat je voor ogen hebt, bijvoorbeeld het partnerschap, voor je neus wordt weggekaapt? In de advocatuur heb je weinig mogelijkheden om zijstappen te maken. Het is vaak Up or Out. En dat Up is nu eenmaal niet voor iedereen weggelegd. Nog daargelaten de vraag of je dat überhaupt wel wilt. Dus wat is het alternatief?

Tijd is geld. We zijn gewend om door te gaan. We leggen de lat hoog en gaan door totdat we soms letterlijk niet meer kunnen. Het beroep van advocaat vraagt veel van je. In een wereld waarin conflicten aan de orde van de dag zijn, is het misschien wel de grootste uitdaging om bewust stil te staan bij jezelf. En je eigen innerlijke conflicten onder de loep te nemen. Het is ook een ingewikkeld beroep, zeker waar het gaat om het ontwikkelen c.q. behouden van je eigen identiteit terwijl je dit beroep uitoefent. Maar laat het nu juist jouw unieke identiteit zijn die jou onderscheidt van jouw vak- en kantoorgenoten. En precies dat is waar de wereld naar op zoek is. Jou.

Hoe zorg je er als juridisch vakinhoudelijk expert voor dat je je blijft ontwikkelen zodat je met volle energie kunt (gaan of blijven) doen wat in elke levens- en loopbaanfase helemaal bij je past? Dat vraagt om individueel afgestemde ont-wikkeltrajecten, gericht op wat er goed gaat en versterkt kan worden. En daarvoor hoef je niet af te wachten. Het is juist belangrijk om die verantwoordelijkheid zelf te nemen. Onderzoek wat jouw drijfveren en talenten zijn. Waar jouw hart sneller van gaat kloppen. Niet omdat de buitenwereld dit van jou verwacht maar omdat jij het wilt. Echt wilt.

Zicht hebben op je talenten betekent niet alleen dat je weet wat je gemakkelijk verder kunt ontwikkelen maar ook waar je omheen moet managen. En hoe mooi is het dat elk mens uniek is. Daar waar jij ergens omheen moet managen is er ongetwijfeld iemand anders die daar juist heel blij van wordt. En zo maak je vervolgens ook nog eens optimaal gebruik van elkaars talenten.

Ik ben ervan overtuigd dat als ik destijds volledig zicht had gehad op mijn talenten ik veel meer had kunnen halen én brengen in de advocatuur. Afgestemd op mezelf in plaats van mij volledig aan te passen aan mijn omgeving. En dat is precies wat ik alle talentvolle startende en gevorderde advocaten gun die vandaag de dag worstelen met de balans tussen wat de omgeving verlangt en de ontwikkeling van zichzelf als individu en professional.

Ben je de speelbal van het systeem of wil je groeien en gaan? Gaan voor wat jij wilt. En er alles uithalen wat er in zit. Om alles te kunnen geven wat je wilt geven. De keuze is aan jou. Ga je voor Up or Out of voor Grow and Go?

Meester in talentvolle groet,

Saskia